Parashikimet e reja nga Zyra Meteorologjike e Mbretërisë së Bashkuar (Met Office) sjellin një panoramë shqetësuese për klimën globale: viti 2026 pritet të jetë një nga katër vitet më të nxehta të regjistruara ndonjëherë në historinë e Tokës.
Ky paralajmërim vjen pas një periudhe ku temperaturat kanë thyer rekorde të njëpasnjëshme, duke sinjalizuar se bota po i afrohet me shpejtësi kufijve kritikë të vendosur nga Marrëveshja e Parisit.
Parashikimi në shifra: Një “normalitet” i ri i nxehtë
Sipas raportit, temperatura mesatare globale në vitin 2026 parashikohet të jetë 1.46°C mbi nivelet para-industriale (periudha 1850-1900).
-
Marzhi i rrezikut: Parashikimi varion nga 1.34°C deri në 1.58°C.
-
Konteksti: Nëse arrin kufirin e sipërm, 2026 mund të kalojë rekordin absolut të vitit 2024, i cili shënoi 1.55°C.
Zyrtarët e Met Office theksojnë se tre vitet e fundit kanë tejkaluar vazhdimisht pragun prej 1.4°C, një nivel që para kësaj periudhe nuk ishte arritur kurrë (më parë nuk kalohej as 1.3°C).
Pse është ky një problem madhor?
Ekspertët paralajmërojnë se po bëhet gjithnjë e më e vështirë për të shmangur ngrohjen mbi 1.5°C, objektivin ideal të Marrëveshjes së Parisit.
“Viti 2024 pa shkeljen e parë të përkohshme prej 1.5°C dhe parashikimi për vitin 2026 tregon se ka të ngjarë të ndodhë përsëri. Kjo nxjerr në pah se sa shpejt po i afrohemi objektivit kritik,” u shpreh meteorologu Nick Dunstone.
Shkaktarët dhe Pasojat
OKB është e qartë në lidhjen e këtij fenomeni me aktivitetin njerëzor:
-
Gazrat Serrë: Dioksidi i karbonit dhe metani (nga makinat, djegia e qymyrit, etj.) janë shkaktarët kryesorë.
-
Rreziqet: Tejkalimi i 1.5°C, qoftë edhe përkohësisht, rrit në mënyrë drastike shpeshtësinë e ngjarjeve ekstreme (përmbytje, thatësira, zjarre) dhe e bën përshtatjen e njerëzimit shumë më të vështirë e të kushtueshme.
Marrëveshja e Parisit kërkon rishikimin e planeve kombëtare çdo 5 vjet, por të dhënat për vitin 2026 sugjerojnë se masat aktuale janë të pamjaftueshme për të frenuar “ethet” e planetit.
