Një letër e rrallë ka mbërritur në Tiranë. Mban datën 16 janar 2026, stemën e Shtëpisë së Bardhë dhe nis me fjalët: “I nderuar Kryeministër, është nder i madh t’ju ftoj të bashkoheni me mua në një përpjekje kritike historike…”
Në pamje të parë, mund të duket si një kortezion diplomatik i radhës. Por, nëse e lexon përtej rreshtave protokollarë, kjo letër e nënshkruar nga Donald J. Trump nuk të fton në një festë. Ajo e vë Shqipërinë përballë një zgjedhjeje historike. Nuk pyet nëse do të marrësh pjesë, por nëse do të bashkohesh me historinë në momentin kur ajo po shkruhet.
Pse Shqipëria? Prapaskena nga Emiratet Shumëkush mund të pyesë: Pse Shqipëria? Pse tani? Përgjigjja nuk gjendet në madhësinë tonë gjeografike, por në mënyrën se si jemi përfaqësuar.
Nuk është asgjë e rastësishme. Disa ditë më parë, në një sallë të heshtur në Emiratet e Bashkuara, larg kamerave, Edi Rama po bisedonte me përfaqësues të Kubës. Nuk fliste si këshilltar i jashtëm, por shpjegonte Shqipërinë si përvojë reale. Aty ku liderë të tjerë flasin për tranzicionin si formulë teknike, Rama e zbërtheu si proces njerëzor, me kosto, me frikë dhe me nevojën për dinjitet. Një mik amerikan që ishte dëshmitar më tha: “E njihte kodin e së kaluarës së tyre aq mirë, sa ata mbetën pa fjalë. Nuk ishte retorikë, ishte njohje intime.”
Pikërisht kjo aftësi për të lexuar historinë e tjetrit përmes lëkurës tënde, shpjegon pse sot Shqipëria ftohet jo si spektatore, por si bashkëthemeluese në tryezat ku flitet për paqen globale.
Nga periferia në qendër të vendimmarrjes Ftesa e Trump për ta bërë Shqipërinë anëtare themeluese (Founding Member State) të Bordit të ri të Paqes për Lindjen e Mesme është zhvendosja përfundimtare e gravitetit tonë diplomatik.
Kjo letër është një akt njohjeje politike. Është një thirrje që nuk u shkon të gjithëve, por vetëm atyre që konsiderohen të pjekur mjaftueshëm për të mos menaxhuar kriza, por për të ndërtuar epoka.
-
Shqipëria nuk ka ushtri që ndryshon balancat globale.
-
Nuk ka ekonomi që dikton tregjet.
-
Por ka fituar diçka më të rrallë: Besueshmëri dhe Koherencë.
Të jesh “Shtet Anëtar Themelues” do të thotë se nuk ftohesh të duartrokasësh një proces të nisur nga të tjerët, por të jesh arkitekt i tij. Ky është momenti kur politika e jashtme shqiptare del nga logjika e mbijetesës dhe hyn në logjikën e kontributit.
Kapitali i ri i shtetit shqiptar Donald Trump flet me gjuhën e superlativit për një “arkitekturë të re të paqes”. Në këtë letër, Edi Rama trajtohet si përfaqësues i një shteti që mund të marrë përgjegjësi morale në një nga konfliktet më të vështira të kohës.
Kjo letër nuk është fundi i rrugës, por prova se rruga është ndërtuar. Është prova se bota e ka bërë Shqipërinë të dëgjueshme. Dhe siç e mbyll vetë Presidenti amerikan: “Pres me padurim të punoj me ju… drejt qëllimit të vendosjes së PAQES, PROSPERITETIT DHE MADHËSHTISË SË QËNDRUESHME BOTËRORE!”
Sot, Shqipëria nuk është më vendi që troket për të hyrë në histori. Është vendi që historia e fton të ulet në krye të tryezës.
